خبر خوب: برق ۲۴ ساعته به میلیون ها نفر در اقلیم کردستان رسید
پروژهٔ روناکی که از ۱۷ اکتبر ۲۰۲۴ آغاز شد، تا اکتبر ۲۰۲۵ نزدیک به ۴.۵ میلیون نفر را زیر پوشش برق ۲۴ ساعتهٔ شبکه برده است؛ هدف، پوشش کامل اقلیم تا پایان ۲۰۲۶ است. تعرفه ها پلکانی است و به گفتهٔ دولت اقلیم، ۸۰ درصد شهروندان کمتر از قبل می پردازند.
انتشار
اقلیم کردستان عراق در حال پشت سر گذاشتن یکی از بزرگ ترین تحولات زیرساختی سال های اخیر خود است. پروژهٔ «روناکی» (به کردی یعنی روشنایی) که از ۱۷ اکتبر ۲۰۲۴ آغاز شده، گام به گام برق ۲۴ ساعتهٔ شبکهٔ سراسری را جایگزین ژنراتورهای محله ای می کند. طبق اعلام وزارت برق اقلیم، تا اکتبر ۲۰۲۵ نزدیک به ۴.۵ میلیون نفر زیر پوشش برق شبانه روزی رفته اند و هدف رسمی، پوشش کامل اقلیم تا پایان ۲۰۲۶ است.
چه اتفاقی افتاد؟
برای دهه ها، برق شبکه در اقلیم فقط بخشی از شبانه روز برقرار بود و خانوارها ناچار بودند «اشتراک آمپر» از ژنراتورهای خصوصی محله بخرند: دو قبض، دو سیم کشی و صدای دائمی موتورها. روناکی این معادله را عوض می کند: برق پایدار شبکه، یک کنتور و یک قبض. نتیجهٔ ملموس در پایتخت اقلیم این است که به گفتهٔ دولت (نوامبر ۲۰۲۵)، در اربیل حدود ۳۵۰ ژنراتور خصوصی خاموش شده است — یعنی خداحافظی تدریجی با دود و سر و صدای موتورخانه های محله.
تعرفه های جدید چقدر است؟
تعرفهٔ پلکانی روناکی را سخنگوی دولت اقلیم، پێشەوا هەورامانی، در ۱۴ مه ۲۰۲۵ اعلام کرد. هرچه مصرف بالاتر برود، نرخ هر کیلووات ساعت هم بالاتر می رود:
- ۰ تا ۴۰۰ کیلووات ساعت: ۷۲ دینار برای هر کیلووات ساعت (حدود ۰.۰۶ دلار)
- ۴۰۰ تا ۸۰۰ کیلووات ساعت: ۱۰۸ دینار
- ۸۰۰ تا ۱۲۰۰ کیلووات ساعت: ۱۷۵ دینار
- ۱۲۰۰ تا ۱۶۰۰ کیلووات ساعت: ۲۶۵ دینار و ۱۶۰۰ تا ۲۰۰۰ کیلووات ساعت: ۳۵۰ دینار
- یارانهٔ موقت سه ماه اول: ۵۰، ۲۵ یا ۱۵ درصد تخفیف بسته به میزان مصرف
برای اینکه مقیاس دستتان بیاید: خانواری با مصرف ماهانهٔ ۶۷۰ کیلووات ساعت حدودا ۴۶.۷ دلار می پردازد و مصرف سنگین معادل «۱۰ آمپر دائم» می تواند به ۲۴۸ هزار دینار (حدود ۲۰۰ دلار) برسد. نکتهٔ مهم تر اینکه طبق اعلام دولت اقلیم، ۸۰ درصد شهروندان با تعرفهٔ روناکی کمتر از مجموع قبض قبلی «شبکه + ژنراتور محله» می پردازند.
به گفتهٔ دولت اقلیم کردستان: ۸۰ درصد شهروندان با تعرفهٔ روناکی کمتر از مجموع قبض قبلی شبکه و ژنراتور محله می پردازند.
برای ساکنان و مسافران چه معنایی دارد؟
برای ساکنان، روناکی یعنی سادگی و آرامش: یخچال و کولری که دیگر وسط روز خاموش نمی شود، یک قبض شفاف به جای دو پرداخت جداگانه، و محله هایی که کم کم از دود و صدای ژنراتور خالی می شوند. برای مسافران و کسانی که قصد اجارهٔ خانه در اربیل یا سلیمانیه دارند هم یک نکتهٔ عملی مهم دارد: پیش از قرارداد بپرسید محله زیر پوشش روناکی هست یا نه؛ در محله هایی که هنوز پوشش نگرفته اند، نظام قدیمی «اشتراک آمپر ژنراتور محله» با هزینهٔ ماهانهٔ متغیر بر اساس فصل همچنان برقرار است.
پرداخت قبض هم مدرن تر شده است: از فوریهٔ ۲۰۲۶ پرداخت های دولتی اقلیم — با شروع از قبض برق — روی یک سکوی دیجیتال مورد تایید بانک مرکزی عراق رفته است و کانال های پرداخت شامل اپلیکیشن e-Psule، کیف پول های FastPay و AsiaPay و NassWallet و بانک های FIB و جیهان بانک است.
پرسش های پرتکرار
پروژهٔ روناکی از کی شروع شد؟
از ۱۷ اکتبر ۲۰۲۴. از آن تاریخ، برق ۲۴ ساعتهٔ شبکهٔ سراسری به تدریج جایگزین ژنراتورهای محله ای در اقلیم کردستان می شود.
الان چند نفر برق ۲۴ ساعته دارند؟
طبق اعلام وزارت برق اقلیم، تا اکتبر ۲۰۲۵ نزدیک به ۴.۵ میلیون نفر زیر پوشش رفته اند و هدف، پوشش کامل اقلیم تا پایان ۲۰۲۶ است.
تعرفهٔ برق روناکی چقدر است؟
پلکانی است (اعلام ۱۴ مه ۲۰۲۵): از ۷۲ دینار برای هر کیلووات ساعت در پلهٔ ۰ تا ۴۰۰ کیلووات ساعت شروع می شود و تا ۳۵۰ دینار در پلهٔ ۱۶۰۰ تا ۲۰۰۰ بالا می رود؛ سه ماه اول هم یارانهٔ ۵۰ تا ۱۵ درصدی دارد.
آیا با روناکی قبض مردم گران تر شده است؟
طبق اعلام دولت اقلیم، برعکس: ۸۰ درصد شهروندان با تعرفهٔ روناکی کمتر از مجموع قبض قبلی «شبکه + ژنراتور محله» می پردازند. برای نمونه، خانواری با مصرف ماهانهٔ ۶۷۰ کیلووات ساعت حدودا ۴۶.۷ دلار می پردازد.
قبض برق را چطور می شود پرداخت کرد؟
از فوریهٔ ۲۰۲۶، پرداخت قبض برق روی سکوی دیجیتال مورد تایید بانک مرکزی عراق رفته است: اپ e-Psule، کیف پول های FastPay و AsiaPay و NassWallet و بانک های FIB و جیهان بانک.
روناکی هنوز تمام نشده — محله هایی همچنان منتظر پوشش اند — اما مسیرش روشن است: اقلیمی که در آن برق دیگر دغدغهٔ روزانه نیست. ما در کوردآف روند تکمیل این پروژه تا پایان ۲۰۲۶ را دنبال می کنیم و به روزرسانی های آن را برای ساکنان و مسافران کردستان همین جا منتشر خواهیم کرد.
